benjamin franklin

bazı sözleri;
* Para ve insan arasındaki karşılıklı ilişki şöyledir: İnsan paranın sahtesini yapar, para da insanın.

* Üç kişi bir sırrı saklayabilir; ancak ikisi ölüyse.

* Early to bed early to rise makes a man healthy wealthy and wise." Türkçe olarak "Erken yatıp erken kalkmak, kişiyi sağlıklı, zengin ve akıllı yapar."

* They that would sacrifice essential liberty to obtain temporary safety, deserve niether liberty nor safety. Türkçe olarak: Geçici olarak güvenliği sağlamak için temel özgürlüklerden fedakarlık edenler, ne özgürlüğü ne de güvenliği hak ediyorlar.

* Başarı tatlıdır ama genellikle ter kokar.

* Demokrasi,iki kurtla bir kuzunun öğle yemeğinde ne yeneceğini oylamasıdır.Özgürlük mü?Tam teçhizatlı bir kuzunun oylamaya karşı çıkmasıdır.

* Para her şeyi yapar diyen adam para için her şeyi göze alan adamdır.

Benjamin Franklin, (d. 17 Ocak 1706, Boston - ö. 17 Nisan 1790, Philadelphia) ABD'li yayımcı, yazar, mucit, felsefeci, bilim adamı ve diplomattır. On yedi çocuklu bir sabun ve mum imalatçısının onuncu oğluydu.

On yaşında okulu bıraktı. 12 yaşındayken basımevi yöneten ve liberal bir gazete yayınlayan ağabeyi James'ın yanına çırak olarak girdi. Basımcılık mesleğini öğrendi ve edebiyat çalışmalarına başladı. 1730'da Philadelphia'da bir basım evi ve gazete kurdu. Poor Richard’s Almanac'ı (Fakir Richard'ın Almanak'ı) yayınlamaya başladı:1732­-1757 yılları arasında yönetmenliğini yaptığı Almanac'da Richard Sounders imzasıyla yazılar yazdı. Siyaset, felsefe, bilim, iş ilişkileri gibi konuların tartışıldığı Junto adlı bir kulüp; kütüphane, hastane ve yangına karşı sigorta şirketi kurdu. Basımevlerini çoğalttı.

Franklin 1736'da Philadelphia meclis sekreteri oldu ve siyasete atıldı. 1750'de Pensilvanya meclisine seçildi, arazi vergisine karşı olan büyük ailelerle mücadele etti. İngiliz Amerikası postalarının genel müdürlüğüne getirildi. Posta servisinde çeşitli düzenlemeler yaptı. Özellikle elektrik olaylarıyla ilgili araştırmalar yapan Franklin, elektrik yüklerindeki artı ve eksi uçlarını keşfetti ve elektriğin korunumu ilkesini ortaya attı. Fırtınalı bir havada uçurtma uçurarak gerçekleştirdiği deneyi sonunda şimşeğin elektriksel bir olay olduğunu keşfetti. Elektrikten etkilenmeleri sebebiyle kendisinin kurtulmasına rağmen iki yardımcısının öldüğü bu deneyden yola çıkarak paratoner'i keşfetti, güneş ışığından daha fazla yararlanmak için saat uygulamasını başlattı.

1757'de Kuzey Amerika Sömürgeler isyanının başlangıcında sömürgelerde yaşayanlar Franklin’i, şikayetlerini Londra'ya iletmekle; 1765'te de damga resmi kanununa karşı itirazları Lord Grenville'e bildirmekle görevlendirdi. 1772'de Massachusetts Valisi Hutchinson'un sömürge halkına karşı hakaretlerle dolu mektuplarını ele geçirerek yayınladı. Sömürge halkı karşısındaki itibarı arttı. Amerikan Kongresine milletvekili seçildi. 1776'da Thomas Jefferson ve John Adams ile birlikte bağımsızlık bildirgesini hazırladı. Eylül 1776'da kongre, ekonomik ve askeri yardım istemek üzere aralarında Franklin'in de bulunduğu üç kişilik bir komisyonu Fransa'ya gönderdi. Franklin, Fransız dışişleri bakanı Charles Gravier ile görüşmelerinde çok başarılı oldu. 1775-1783 Amerikan Bağımsızlık Savaşı sonunda İngiltere ile barış görüşmelerini sürdürmek üzere seçilen diplomatlardan birisi olarak İngiltere'ye gitti. İngiltere ile barış antlaşmasının imzalanmasından sonra 1785'te Amerika'ya döndü. 1787'de Philadelphia Anayasa Kurultayının çalışmalarına katıldı. Bir müddet sonra da öldü. Kendisi bir Amerikan yahudisidir.

ABD'nin bağımsızlık bildirgesini imzalayan delegelerdendir.
Diplomatlığının yanı sıra dönem burjuvasının alayında görüldüğü gibi bilimle de iştigal etmiştir.
Uçurtmaya şimşek çaktırıp şimşeğin elektriksel bir hadise olduğunu bulmuş, paratoneri ve eksi/artı kutupları tanımlamıştır. Uçurtma denemesinde iki yardımcı telef olmuştur ama Benjamin'in canı sağolsun.
Bir de bugün kullanılan şekli ile sobayı da bu adamın icat ettiğini de duymuştum ama uyduruyor da olabilirim.